Posts Tagged ‘graphic novel’

Het leven is een feest waarop niet iedereen welkom is

01/10/2010

De 24-jarige Belgische cartoonist en illustrator Brecht Evens (1986) bracht vorig jaar zijn vierde boek uit, de grafische novelle Ergens waar je niet wil zijn. Al bij de kaft ben je verkocht door de spetterende kleuren en de originele tekenstijl.

Donker en broeierig

Op het eerste zicht lijkt de verhaallijn van Ergens waar je niet wil zijn zeer eenvoudig. We volgen het nachtleven van enkele twintigers die elkaar thuis en in de nachtclub Disco Harem opzoeken, een donker en broeierig oord waar allerlei flamboyante en artistieke figuren elkaar vinden. De meeste personages kennen elkaar van vroeger, maar lijken in de loop der jaren wat uit elkaar gegroeid. Hoewel de uitbundige feestjes de achtergrond vormen waartegen het verhaal zich afspeelt, gaat dit boek niet enkel over amusement. Integendeel. Het lijkt wel alsof Brecht Evens het feestgedruis juist gebruikt om gevoelens van onzekerheid, eenzaamheid en ontreddering extra in de verf te zetten.

Bonte mensenmassa

En dat “in de verf zetten” mag je zeer letterlijk nemen. Alle scènes zijn opgebouwd uit in elkaar overvloeiende lijnen en vlakken van verdunde ecoline, waarop hier en daar enkele personages en details met scherpe contouren zijn uitgewerkt. Dat levert bladzijde na bladzijde prachtige schilderijen op, waarin het kleurgebruik niet zonder betekenis is. Zo wordt de populaire en charismatische Robbie steevast weergegeven in een schakering van levendige en rijke blauwtinten, terwijl de onzekere en timide Gert als een transparante grijze muis door het verhaal sluipt. Het contrast kon niet duidelijker zijn. Doordat elk personage zijn eigen kleurenpallet heeft, blijven ze herkenbaar in de grote, bonte mensenmassa’s die de bladzijden vullen. Alle scènes zijn zeer zwierig getekend, met verdraaide perspectieven en zonder tekstballonnen of omkadering, wat het geheel een opzwepend soort beweging en ritme meegeeft. Alsof je er zelf bij bent.

Tussen de hoofdpersonages en de figuranten bestaat overigens een zeer levendige interactie. Zo verwijst één van de achtergrondfiguren op een bepaald moment letterlijk naar zijn werk als figurant, waarna hij even snel weer uit het beeld verdwijnt. Het boek zit vol met dergelijke kleine verwijzingen, die bij elke nieuwe leesbeurt beetje bij beetje aan de oppervlakte komen.

Momenteel is Brecht Evens aan een nieuw boek bezig, waarin zijn enorme grafisch talent ongetwijfeld nog verder zal evolueren. Op zijn site krijg je alvast een voorsmaakje van zijn nieuwe werk. In afwachting daarvan is er dus Ergens waar je niet wil zijn. Doe jezelf een plezier en koop dit boek nu meteen. © RC

Ergens waar je niet wil zijn (2009)

Scenario en grafisch werk: Brecht Evens
Uitgeverij Oogachtend
Prijs: 24 euro
ISBN: 9789077549513

Advertenties

FLOOD!

03/03/2010


Eric Drooker (1958, New York) is een Amerikaanse schilder, illustrator en graphic novelist. Zijn werk verschijnt regelmatig in The New York Times en The Guardian.

In 1992 verscheen FLOOD!, een beeldroman (graphic novel) die zich afspeelt in een kille metropool waar armoede en vervreemding de plak zwaaien. De fictieve stad is duidelijk op New York gebaseerd, afgaande op enkele bekende gebouwen en uitzichten, maar het verhaal zou zich in eender welke grootstad kunnen afspelen.

Grimmige metropool

In FLOOD! volgen we een eenzaat die in barre weersomstandigheden door de straten van New York dwaalt.

In het eerste hoofdstuk (“Home”) verliest het hoofdpersonage zijn werk in de fabriek, om vervolgens na allerlei omzwervingen als dakloze op straat te belanden. Het tweede hoofdstuk (“L”) speelt zich volledig af in de New Yorkse underground, de ingewanden van de stad, waar hij in een heftige, psychedelische droom wegglijdt over primitieve volkeren, donkere oerwouden en exotische beesten. Op het einde van het tweede hoofdstuk wordt hij hardhandig uit zijn trip gewekt en vlucht hij terug naar boven, naar het daglicht. In het derde hoofdstuk (“Flood”) zet het hoofdpersonage zich aan een tekentafel in een armzalige flat en begint hij een verhaal te tekenen, terwijl overal rond hem het regenwater binnensijpelt. Het verhaal dat hij tekent vloeit steeds meer samen met de werkelijkheid, tot het hoofdpersonage er letterlijk volledig in wordt ondergedompeld.

In het boek worden constant sprongen gemaakt tussen werkelijkheid en fictie. Deze complexe vertelstructuur en Drookers gedetailleerde tekenstijl zorgen ervoor dat je het boek gemakkelijk verschillende keren kan lezen. Je komt telkens weer nieuwe dingen te weten die je de vorige keer waren ontgaan.

Visuele communicatie

Het “graphic” in graphic novel mag je voor FLOOD! zeer letterlijk nemen: in het hele verhaal komt geen enkel woord voor. De auteur verwijst in zijn tekeningen ook constant naar woordenloze communicatie zoals graffiti, primitieve muurschilderingen en logo’s.

De techniek die Eric Drooker voor zijn tekeningen gebruikt heet scratchboard. Daarbij vertrekt de kunstenaar van een volledig zwart oppervlak waarin vervolgens stukken worden weggekrast. Het resultaat is een krachtige zwart-wit tekening die een sterke gelijkenis vertoont met lino- en houtsnedes.

Frans Masereel

Inspiratie voor stijl en inhoud vond Drooker onder andere bij de Vlaamse graficus en houtsnijder Frans Masereel (1889-1972), die in zijn boek De Stad (1925) ook het moderne leven in een grootstad beschreef en de vervreemding, anonimiteit & eenzaamheid die daarmee gepaard gaan. Ook het maatschappijkritische van Masereels werk is bij Drooker nooit ver weg. Zo zijn veel van zijn tekeningen een aanklacht tegen onderdrukking, slavernij en het brute machtsvertoon van politie en leger.

Propaganda

Drooker is overduidelijk links georiënteerd en stimuleert activisten over de hele wereld om zijn artwork te gebruiken. De stijl van zijn vroegste werk doet denken aan communistische propaganda uit de eerste helft van de 20ste eeuw. De laatste jaren probeert hij daar bewust afstand van te doen door onder andere meer kleur en een vloeiender tekenstijl te gebruiken. Dat betekent echter niet dat hij afstand doet van zijn politieke ideeën. Daarover zegt hij zelf: “I’m still very concerned with trying to persuade people of certain ideas, educate them. But I think I could be more effective if the propaganda doesn’t look like propaganda.”

Art is a weapon - Eric Drooker

Hoewel hij een hele tijd aan de weg heeft moeten timmeren om enige bekendheid te verwerven, is Eric Drooker tegenwoordig een referentie op het vlak van graphic artwork. Naast kranten en tijdschriften gebruikten ook verschillende bands al zijn tekeningen voor hun platenhoezen, waaronder Faith No More (King for a Day, Fool for a Lifetime) en Rage Against the Machine (The Ghost of Tom Joad).

Zoals voor veel goede dingen geldt ook voor FLOOD!: hoe meer je het leest, hoe beter het wordt. Een aanrader.       © RC

***FLOOD! A Novel in Pictures (Tenth Anniversary Edition) – Eric Drooker (ISBN: 1-56971-821-0)***